Kitin ve Kitosanın Kağıt Malzemede Kullanımı


Mertoğlu Elmas G.

Sağlık-Toplum-Bilim-Akademik Araştırmalar Kitap- 9, Prof. Dr. Ali Arslan,Prof.Dr.Bekezhan Akhan,Prof.Dr.Galip Sayılow, Editör, Paradigma Yayınları, İstanbul, ss.179-188, 2020

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
  • Basım Tarihi: 2020
  • Yayınevi: Paradigma Yayınları
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Sayfa Sayıları: ss.179-188
  • Editörler: Prof. Dr. Ali Arslan,Prof.Dr.Bekezhan Akhan,Prof.Dr.Galip Sayılow, Editör

Özet

Bu çalışma, doğal yenilenebilir bir polimer olan kitin ve kitosanın kağıt ambalajı alt malzemesi olan kağıt ve kartonda kullanımı ilgili bir derleme çalışmasıdır. Doğal olarak yenilenebilir polimerler, kağıtların mekanik özelliklerini geliştirmede kullanılmaktadır. Kitin ve kitosan kimyasal ve mekanik işlemlerle modifiye edilerek yenilikçi özellikleri geliştirmek amacıyla çok geniş yapısal olanaklara sahip selüloza benzeyen bir biyopolimerlerdir. Sınırlı ve zor çözünebilirlikleri devasal yapısal özelliklerini sınırlamasına rağmen bu biyopolimerlerin biyodegradasyonu, biyolojik ve toksik olmayışı ile birlikte antimikrobiyal aktiviteye ve düşük bağışıklık oluşturan potansiyel olarak başta medikal alan olmak üzere çok farklı alanlarda kullanabilecek önemli bir malzemedir. Bu doğal polimerlerin yapı taşlarının amino moleküllerine sahip olması, selüloz, proteinler ve lipidler gibi farklı kaynaklı yenilenebilir biyopolimerlerde kaplama olarak kullanımının kağıt materyaline çevre dostu özelliğinin korunarak yeni özellikler kazanmasına olanak sağladığı izlenmiştir. Bu özelliklerinden dolayı özellikle kağıt ambalaj alt materyalinde kitosanın bariyer tabakası olarak işlevi ile kağıt ambalajdan migrasyonla doğrudan gıdaya geçen bir çok toksik bileşeni engelleme özelliği ile hayati bir önem taşımaktadır. Aynı zamanda kağıtların baskı işlemlerinde önemli olan gloss özelliklerini de geliştirmektedir. Yağ geçirmeyen kağıtların bariyer özellikleri chitosan ile geliştirilmesi ile oksijen, azot karbondioksit, hava geçirgenlikleri, suya ve yağa karşı bariyer özellikleri geliştirilmiş iyi ambalaj materyali elde edilmektedir. Kağıt malzemesinde kullanılan birkaç örneğe bakıldığında; düşük oksijen geçirgenliğine sahip olan baz kağıdın kitin ile yapılan çalışmaları yaygın olarak kullanılan Polietilen tetraftalat (PET) gibi polimerlerle karşılaştırıldığında benzer şekilde oksijen geçirgenliğini geliştirildiği, ayrıca gerilme uzaması ve çekme dayanımı gibi mekanik özelliklerinin gelişimine de katkı sağlamaktadır.  Chitosanın kazeinle birlikte çalışılmış kaplama tabakası olarak kombinasyonlarında ise, kalınlıktan yüzey özelliklerine kadar farklı özelliklerinin gelişmektedir. Aynı zamanda chitosanın laktik asit karışımı ile yapılan kağıt kaplama işlemlerinde ise antimikrobiyel özelliğine sahip olmaktadır.